aan de hand van een voorbeeld
Het project Oorlog voor de Rechter betrof de openbaring van een gevoelig archief over de vervolging van collaboratie tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het geeft duidelijk het spanningsveld weer tussen privacy en openbaring, letterlijk tussen de instanties: de AP en het NA. Hoewel ik niet op landelijk niveau opereerde, denk ik dat de communicatie tussen deze organisaties beter had gekund: elkaar eerder aanhaken, zorgen eerder uiten en serieus nemen. Gelukkig bracht het bij mij thuis, met een IT-jurist als man, vooral leuke discussies op.
Bij Collectie Overijssel zat ook een collectie in eigen beheer die dezelfde soort gevoelige informatie bevatte. Ik leidde het project rondom deze collectie en was bijvoorbeeld betrokken bij beslissingen over de mate en vorm van openbaarmaking. Daarnaast faciliteerde ik workshops om de draagkracht en erkenning van het openbaar worden van dit archief te stimuleren.
Wij besloten de archieven openbaar te maken, maar niet direct digitaal toegankelijk. Voornamelijk omdat we niet op de landelijke ontwikkelingen vooruit wilde lopen en de afweging met de AVG te riskant vonden. Wel hebben we gekozen om stukken rondom dit archief, die geen privacygevoelige informatie bevatten, te digitaliseren. En de digitalisering van delen van ons archief leidde tot een mooie uitkomst: door het publiceren van foto’s kwamen we in contact met een Canadese man wiens grootvader meegeholpen had in de bevrijding van Zwolle en hem herkende op de foto. Op basis daarvan hebben mijn collega’s en ik een programma gemaakt, zoals een expositie en een lezing.
Hoe mooi is het om bijvoorbeeld de beelden die ik gebruikt heb in deze motivatie te kunnen zien, analyseren en onderzoeken vanuit verschillende perspectieven. En dat is mogelijk zonder drempels zoals afspraken maken en reizen.
Het maakt de drempel om wél naar Beeld & Geluid te komen voor bijvoorbeeld onderzoek kleiner, omdat je het gevoel hebt het archief al een beetje te kennen.
Ik kom mijn presentatie graag persoonlijk geven.
Ik kijk uit naar jullie reactie!
Al het beeldmateriaal is afkomstig uit het archief van Beeld & Geluid en valt onder de licentievoorwaarden van openbeelden.nl